مُحْكَماتٌ هُنَّ أُمُّ الْكِتابِ وَ أُخَرُ مُتَشابِهاتٌ فَأَمَّا الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُونَ ما تَشابَهَ مِنْهُ ابْتِغاءَ الْفِتْنَةِ وَ ابْتِغاءَ تَأْوِيلِهِ وَ ما يَعْلَمُ تَأْوِيلَهُ إِلَّا اللَّهُ وَ الرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ « 1 » آيات قران بر دو دسته است : محكمات و متشابهات محكم آنست كه مقصود از آن بدون ضمّ ضميمهء ( پيوستن پيوستى ) روشن باشد مانند لا تَدْعُ مَعَ اللَّهِ إِلهاً آخَرَ « 2 » و متشابه آنست كه تاب معانى متعدّد داشته باشد و بدون ضمّ ضميمهء مقصود معلوم نگردد مثل ثُمَّ اسْتَوى عَلَى الْعَرْشِ « 3 » و تاويل متشابه عبارت از مرجع و ضميمه است كه متشابه به آن بازگشت مىكند و معناى مقصود بوسيله آن معلوم ميگردد و اين مرجع عبارت از آيه محكم يا خبر قطعى از رسول اكرم و ائمّه اطهار صلوات اللَّه عليهم اجمعين است كه مبيّن قرآنند زيرا علم بتأويل قران طبق آيه مزبور مختصّ به خدا و راسخين در علم يعنى پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم و ائمه هدى است چنانچه در ذيل تفسير آيه شريفه دلائل و اخبار آن را ذكر خواهيم نمود انشاء اللَّه تعالى و از جهت ديگر آيات قران داراى دو جنبه است جنبه ظاهرى و جنبه باطنى ، و ظاهر قران بر دو نوع است : 1 - نصوص : يعنى آياتى كه دلالت لفظ در آنها بر مراد و مقصود قطعى و يقينى است بطورى كه خلاف آن احتمال نميرود مانند . بسيارى از آيات وارده در

--> ( 1 ) - سوره آل عمران آيه 7 - ( اوست آن خدايى كه قرآن را بر تو فرو فرستاد در حالى كه بعض از آن آيات محكمات است كه آنها اصل كتاب است و بعض ديگر آيات متشابهات ، پس كسانى كه در دلشان ميل بباطل است دنبال آيات متشابه ميروند به جهت طلب كردن فتنه و فساد و طلب كردن تأويل آيات متشابه و حال آنكه جز خدا و راسخين در علم تأويل آن را نميدانند ) . ( 2 ) - سوره شعراء آيه 216 ( 3 ) - سوره اعراف آيه 54